Patrystyka

Ambroży z Mediolanu (340–397) to jeden z najwybitniejszych ojców Kościoła piszących po łacinie. Był nie tylko sprawnym politykiem, duszpasterzem, animatorem życia społecznego, ale także, wbrew opinii niektórych badaczy jego spuścizny, dobrym teologiem. Wydaje się, że krytyczne podejście uczonych do umiejętności teologicznych Ambrożego spowodowane było cierpkimi uwagami Hieronima ze Strydonu, który we wstępie do swego przekładu traktatu O Duchu Świętym Dydyma Ślepego lekceważąco wypowiedział się na temat dzieła Mediolańczyka o tym samym tytule. Obecnie stanowisko to należy, jak się wydaje, zweryfikować i przyznać, że bogactwo spuścizny literackiej związanej z teologią i egzegezą biblijną biskupa Mediolanu jest naprawdę doniosłe.

Pozostawił on po sobie wiele listów adresowanych do przeróżnych osób związanych z Kościołem, światem polityki i nauki. Ponadto w jego dorobku znajdziemy dzieła mające charakter dogmatyczny, katechetyczno-pastoralny oraz ascetyczno-moralny. Jednakże doskonała większość jego dzieł to komentarze egzegetyczne do Pisma Świętego. Szczególnym upodobaniem darzył Pieśń nad Pieśniami, a chociaż nigdy osobno jej nie skomentował, to jednak gdyby zebrać poświęcone jej urywki jego twórczości – jak zaznacza Luigi F. Pizzolato – bez wątpienia powstałby prawie kompletny komentarz do tej księgi. Spośród 17 prac egzegetycznych Ambrożego większość dotyczy Starego Testamentu. Dziewięć z nich poświęcił objaśnieniu poszczególnych rozdziałów Księgi Rodzaju. Nadto w sposób metodyczny objaśnił jeszcze 13 psalmów, z Nowego Testamentu natomiast jedynie Ewangelię według św. Łukasza. Należy jednak pamiętać, że wiele egzegetycznych kwestii Ambroży roztrząsał przy innych okazjach, np. w listach / Adam Wilczyński, fragment Wstępu

Dlaczego teksty św. Augustyna o miłości są tak oryginalne i wciąż aktualne? Jak wyjaśnić fakt, że wywarły ogromny wpływ na niemal wszystkie dziedziny kultury zachodniej? Dlaczego doktor Kościoła z Hippony inspirował zarówno myślicieli, jak i artystów kolejnych epok?
Odpowiedź jest prosta: św. Augustyn nie próbował definiować miłości, lecz nieustannie ją odkrywał i się nią zachwycał. Jego refleksja ani trochę nie przypomina systematycznej klasyfikacji motyli nabitych na szpilki w gablocie. Przeciwnie – jest jak pełna zdumienia pieśń o niedających się ująć w zwykłe słowa barwach skrzydeł żywego motyla. Augustyn to myśliciel nieustannie poszukujący, niepokorny, zawsze głodny prawdy i wciąż na nowo ją odkrywający. Dlatego jak nikt inny rozumiał naturę miłości i potrafił pisać o niej w sposób ekscytujący.
Zebrane w tej antologii teksty św. Augustyna o miłości, w nowym przekładzie literackim, potwierdzają nie tylko jego wrażliwość w kwestiach życia duchowego, lecz także pisarski geniusz.